HƯỞNG ỨNG NGÀY THẾ GIỚI PHÒNG CHỐNG BỆNH ALZHEIMER NĂM 2025
HƯỞNG ỨNG NGÀY THẾ GIỚI PHÒNG CHỐNG BỆNH ALZHEIMER NĂM 2025
Bệnh Alzheimer là một dạng sa sút trí tuệ phổ biến nhất, gây ảnh hưởng đến suy nghĩ và hành vi của con người. Trên Thế giới hiện tại có hơn 50 triệu người đang sống chung với bệnh Alzheimer và các hội chứng sa sút trí tuệ khác, trong số đó 2/3 người bệnh đang sinh sống ở các nước đang phát triển. Con số này dự kiến sẽ tăng lên 152 triệu người vào năm 2050.
Mặc dù phần lớn bệnh Alzheimer khởi phát ở những người lớn tuổi, từ 65 tuổi trở lên, tuy nhiên vẫn có trường hợp những người trẻ tuổi mắc căn bệnh này. Tình trạng của những người mắc bệnh Alzheimer hay các hình thức bệnh mất trí nhớ khác đều có xu hướng ngày càng nặng hơn. Đối với bệnh Alzheimer, không chỉ người bệnh mà cả người chăm sóc người bệnh cũng bị ảnh hưởng vì việc chăm sóc người bệnh Alzheimer thường rất khó khăn.
Ngày Thế giới phòng chống bệnh Alzheimer được tổ chức vào ngày 21/9 hàng năm, là dịp để nâng cao nhận thức về bệnh Alzheimer và các dạng sa sút trí tuệ khác, cũng như để hỗ trợ những người bị ảnh hưởng bởi căn bệnh này.
1. Một số biểu hiện của bệnh Alzheimer:
- Mất trí nhớ: là triệu chứng đầu tiên và xuất hiện rất sớm, ngày càng nặng và không hồi phục. Bệnh nhân thường mất trí nhớ gần (quên những sự vật mới xảy ra), dần dần họ quên ngày, tháng, quên tên vợ/chồng, con của mình. Khi ra khỏi nhà thì quên đường về, quên rửa mặt, quên cài cúc áo, quên mặt vợ (hoặc chồng) của mình.
- Rối loạn ngôn ngữ: biểu hiện sớm và khó tìm từ để biểu hiện ý tưởng. Họ khó phát âm, nói không trôi chảy sau đó mất ngôn ngữ, nói xong nhưng không hiểu mình vừa nói gì.
- Rối loạn phối hợp động tác: bệnh nhân yếu cơ, run, hay bị chuột rút, vì vậy ảnh hưởng đến các công việc vệ sinh cá nhân như tắm, rửa, thay quần áo...
- Rối loạn chức năng nhận thức: vì rối loạn trí nhớ và chú ý dẫn đến rối loạn khả năng nhận thức. Người bệnh có rối loạn khả năng định hướng không gian, thời gian, mất khả năng tính toán đơn giản, mất khả năng đánh giá...
- Trầm cảm thường xuất hiện ở giai đoạn sớm. Tuy nhiên các triệu chứng trầm cảm là không ổn định. Có lúc bệnh nhân có ý định tự sát, nhưng sau đó lại xuất hiện khoái cảm.
- Các triệu chứng loạn thần gặp ở 10-30% số bệnh nhân.
- Hình ảnh chụp cắt lớp (CT Scanner) não và chụp cộng hưởng từ (MRI) não có hình ảnh teo não lan toả, giãn rộng các não thất.
2. Các phương pháp hạn chế bệnh:
Hiện nay chưa có thuốc đặc hiệu để điều trị khỏi bệnh Alzheimer, mới chỉ có các thuốc làm chậm sự tiến triển của bệnh. Do đó, việc phòng ngừa bệnh Alzheimer là rất quan trọng. Sau đây là một số phương pháp hạn chế bệnh:
- Thực hiện lối sống lành mạnh, thường xuyên vận động thể lực.
- Chế độ dinh dưỡng đầy đủ, hợp lý. Tránh lạm dụng các chất kích thích như rượu, bia, thuốc lá…
- Khám sức khỏe định kỳ, đặc biệt là đối với người lớn tuổi.
- Cần kiểm soát tốt những bệnh lý mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu để tránh nguy cơ mắc bệnh tim mạch, bởi vì tim mạch là yếu tố quan trọng làm tăng nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.
- Tham gia vào các hoạt động trí tuệ như đọc sách, hoàn thành câu đố ô chữ, chơi nhạc cụ, tương tác xã hội thường xuyên giúp giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.
- Tạo môi trường tâm lý xã hội cho người cao tuổi. Không nên thay đổi chỗ ở, tạo điều kiện cho họ tham gia sinh hoạt các câu lạc bộ sức khỏe ngoài trời, câu lạc bộ người cao tuổi.
Đối với người bệnh Alzheimer, họ dễ mất phương hướng, dẫn đến khả năng đi lạc, đi lang thang, vì vậy cần chuẩn bị sẵn những thông tin về họ tên người bệnh, địa chỉ nơi ở, số điện thoại người thân... để trong túi áo, vòng đeo cổ hoặc gắn trên vòng tay của người bệnh. Bệnh Alzheimer dần dần làm giảm khả năng giao tiếp của người bệnh, do vậy khi giao tiếp với người bệnh cần kiên nhẫn lắng nghe và cố gắng hiểu, đừng ngắt lời, giữ giọng nói nhẹ nhàng, dùng cách nói đơn giản, dễ hiểu.
Phát hiện sớm các biểu hiện của bệnh Alzheimer, đưa người bệnh đến khám và chăm sóc tốt có ý nghĩa rất lớn trong việc cải thiện chất lượng sống của người bệnh cũng như giúp giảm gánh nặng cho gia đình và xã hội.